Cảnh báo từ người đứng đầu tài chính của gã khổng lồ năng lượng Na Uy Equinor cho thấy thị trường dầu mỏ toàn cầu phải đối mặt với ít nhất sáu tháng gián đoạn để bình thường hóa dòng chảy qua eo biển Hormuz quan trọng, một viễn cảnh đe dọa giữ giá dầu thô ở mức cao và thúc đẩy sự bất ổn kinh tế toàn cầu.
Giá dầu thô Brent, chuẩn toàn cầu, giữ ở mức trên 100 USD/thùng sau khi giám đốc tài chính của gã khổng lồ năng lượng Na Uy Equinor ASA cho biết sẽ mất tối thiểu sáu tháng để eo biển Hormuz trở lại bình thường sau một đợt gián đoạn nguồn cung lớn. Đánh giá này đưa ra một giai đoạn không chắc chắn kéo dài cho một thị trường vốn đang vật lộn với cái mà một báo cáo gọi là sự "cạn kiệt kép" của cả kho dự trữ và nhu cầu.
"Nếu Hormuz được mở cửa trở lại, sẽ mất thêm ít nhất 7 tháng nữa để khôi phục hoàn toàn sản lượng thượng nguồn", Torgrim Reitan, Giám đốc tài chính của Equinor, cho biết vào thứ Tư. Ý kiến của Reitan được đưa ra khi công ty báo cáo lợi nhuận quý đầu tiên cao hơn dự kiến, nhờ cùng mức giá dầu cao và các yếu tố thuận lợi về sản xuất đang gây áp lực cho các khu vực khác của nền kinh tế toàn cầu.
Thị trường đang đối mặt với sự sụt giảm nguồn cung 15 triệu thùng mỗi ngày, một con số đang nhanh chóng làm cạn kiệt kho dự trữ toàn cầu. Theo một phân tích gần đây từ S&P Global Energy, dự trữ dầu thô đã giảm gần 200 triệu thùng chỉ trong tháng 4, tốc độ rút khoảng 6,6 triệu thùng mỗi ngày. Quý II đang trên đà ghi nhận mức rút dự trữ hàng quý lớn nhất trong lịch sử, trung bình khoảng 5,5 triệu thùng mỗi ngày, ngay cả khi nhu cầu chất lỏng toàn cầu dự kiến sẽ giảm gần 5 triệu thùng mỗi ngày so với một năm trước.
Jim Burkhard, phó chủ tịch tại S&P Global Energy, cho biết: "Việc tổn thất nguồn cung tích lũy hiện đang tiến tới 1 tỷ thùng là một con số đáng kinh ngạc mà hàng tồn kho không thể bù đắp vô thời hạn. Một sự tính toán của thị trường là điều tất yếu sắp xảy ra."
'Cạn kiệt kép' kìm hãm thị trường
Động lực của việc nhu cầu giảm không bù đắp được cú sốc nguồn cung lớn hơn đã tạo ra một tình huống bấp bênh. Trong khi dầu Brent đã giao dịch trên 100 USD/thùng kể từ giữa tháng 3, các nhà phân tích lưu ý rằng đây không phải là mức giá quá cao theo các tiêu chuẩn lịch sử khi được điều chỉnh theo lạm phát. Ví dụ, mức trung bình năm 2011 là 111 USD/thùng sẽ tương đương với khoảng 160 USD theo giá trị tiền tệ ngày nay, cho thấy giá vẫn còn dư địa để tăng cao hơn khi thị trường vật chất thắt chặt.
Báo cáo của S&P cảnh báo rằng tác động đầy đủ của việc gián đoạn nguồn cung đã được giảm bớt nhờ việc rút kho dự trữ, nhưng tấm đệm này là hữu hạn. Eo biển đóng cửa càng lâu, cuộc khủng hoảng nguồn cung càng có khả năng kéo dài sang cuối năm 2026 và 2027, buộc giá dầu thô và các sản phẩm tinh chế phải tăng cao hơn đáng kể.
Một cú sốc đình trệ đang hình thành?
Các tác động lan tỏa của cú sốc năng lượng đã đe dọa làm chệch hướng tăng trưởng kinh tế toàn cầu và thổi bùng lạm phát, làm dấy lên bóng ma lạm phát đình trệ (stagflation). Sự gián đoạn dòng chảy dầu mỏ là động lực chính của rủi ro này, tác động đến mọi thứ, từ giá tiêu dùng ở các quốc gia nhập khẩu năng lượng như Ấn Độ đến sự ổn định hoạt động của toàn bộ các ngành công nghiệp.
Các hãng hàng không đã buộc phải cắt giảm hơn 13.000 chuyến bay trong một tháng do lo ngại về nguồn cung nhiên liệu máy bay "thấp nghiêm trọng", một hậu quả trực tiếp của sự hỗn loạn. Hai chỉ số chính cần theo dõi, theo S&P, là mức dự trữ dầu thô của Hoa Kỳ và hành vi mua của các nhà nhập khẩu lớn như Trung Quốc. Một sự gia tăng đáng kể trong xuất khẩu của Hoa Kỳ hoặc sự gia tăng đột biến trong mua hàng của Trung Quốc sẽ báo hiệu rằng tình trạng thắt chặt nguồn cung toàn cầu đang tăng cường, có khả năng báo hiệu một đợt tăng giá mới.
Bài viết này chỉ mang tính chất thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.