Meta Platforms Inc. đang chi hàng tỷ đô la để thống trị trí tuệ nhân tạo trong khi tinh thần nhân viên chìm xuống mức chưa từng thấy trong hai thập kỷ — một căng thẳng đe dọa chính quá trình phát triển sản phẩm AI mà các nhà đầu tư đang yêu cầu.
Giám đốc Công nghệ Meta, Andrew Bosworth, đã nói với nhân viên trong một cuộc họp nội bộ rằng tinh thần làm việc "có thể không phải là tệ nhất trong 20 năm qua, nhưng có lẽ cũng nằm trong số đó," theo Business Insider. Trong một bản ghi nhớ riêng gửi nhân viên, Bosworth gọi cách công ty giải thích về việc tái cấu trúc AI là "tồi tệ."
Sự bất mãn diễn ra khi Meta có kế hoạch chi tới 145 tỷ USD cho đầu tư AI trong năm nay, gần gấp đôi so với năm ngoái. Công ty đã cắt giảm 10% lực lượng lao động — khoảng 8.000 việc làm — vào mùa xuân năm nay và điều chuyển thêm 7.000 nhân viên sang các vai trò liên quan đến AI. Đối với những người ở lại, một chương trình đào tạo AI nội bộ có tên Sáng kiến Năng lực Mô hình, vốn thu thập các cú nhấp chuột, thao tác gõ phím và hoạt động duyệt web của nhân viên, đã gây ra một cuộc nổi dậy. Hơn 1.600 nhân viên đã ký đơn kiến nghị yêu cầu chấm dứt chương trình trước khi Meta đình chỉ nó vào ngày 22 tháng 6, sau khi các cuộc trò chuyện riêng tư và dữ liệu hiệu suất vô tình trở nên có thể truy cập được đối với toàn bộ nhân viên.
Những hệ lụy đối với Meta còn vượt ra ngoài văn hóa nội bộ. Công ty cần phải chứng minh hàng trăm tỷ đô la chi tiêu cho AI vượt ra ngoài việc tối ưu hóa quảng cáo, vốn chiếm gần 98% doanh thu. Thu nhập ròng quý đầu tiên của Meta đã tăng lên hơn 26 tỷ USD, và doanh thu tăng trưởng 33% so với cùng kỳ năm ngoái — tốc độ nhanh nhất kể từ năm 2018 nếu loại trừ các giai đoạn tăng đột biến trong đại dịch. Nhưng cổ phiếu đã giảm hơn 8% kể từ báo cáo thu nhập gần nhất, gần đây giao dịch dưới mức 575 USD, khi các nhà đầu tư đặt câu hỏi liệu chi tiêu cho AI có thể tạo ra các nguồn doanh thu mới hay không.
Muse Spark cho thấy tiến bộ, nhưng khoảng cách vẫn còn
Mô hình AI mới nhất của Meta, Muse Spark, đạt 43 điểm trên Chỉ số Thông minh của Artificial Analysis — gấp hơn ba lần mức 14 điểm của người tiền nhiệm Llama 4 Maverick. Con số này đưa nó đến gần với Gemini 3.1 Pro Preview của Alphabet Inc. ở mức 46, mặc dù vẫn còn kém các mô hình hàng đầu của Anthropic và OpenAI ở mức 55 đến 60. Sự cải thiện này diễn ra khoảng 10 tháng sau khi Meta thuê Alexandr Wang làm giám đốc AI đầu tiên của mình, chiêu mộ CEO 28 tuổi của Scale AI trong một thỏa thuận bao gồm hơn 14 tỷ USD đầu tư vào công ty khởi nghiệp này.
Tuy nhiên, việc tái tổ chức nhanh chóng đã phải trả giá. Yann LeCun, người đoạt giải Turing, người đã dẫn đầu nghiên cứu AI của Meta từ năm 2013, đã rời đi vào cuối năm 2025 sau khi thấy mình phải báo cáo cho Wang, người trẻ hơn ông hơn 35 tuổi. LeCun nói với Financial Times rằng Wang, mặc dù học hỏi nhanh, nhưng "không có kinh nghiệm nghiên cứu" và đang theo đuổi một "mục tiêu vô vọng." Emily Dalton Smith, người được giao nhiệm vụ cải thiện việc sử dụng AI nội bộ trong số nhân viên, đã rời đi chỉ sau hai tháng đảm nhận vai trò này sau 10 năm làm việc tại công ty.
Hàm ý cho nhà đầu tư
Cổ phiếu Meta, giao dịch quanh mức 575 USD sau đợt sụt giảm hậu báo cáo thu nhập, vẫn mang mức giá mục tiêu đồng thuận của MarketBeat là 840 USD — ngụ ý tiềm năng tăng khoảng 50%. Các nhà phân tích Phố Wall vẫn lạc quan phần lớn, nhưng tình trạng bất ổn nội bộ đưa ra rủi ro thực thi tại một thời điểm quan trọng. Công ty phải tung ra các sản phẩm AI mới ngoài tối ưu hóa quảng cáo để biện minh cho kế hoạch chi tiêu vốn 145 tỷ USD, và một lực lượng lao động đang hoạt động với tinh thần gần như thấp nhất trong lịch sử khó có thể là động cơ cho sự đổi mới nhanh chóng. Khả năng giữ chân nhân tài AI hàng đầu của Meta trong khi thúc đẩy tái cấu trúc sẽ quyết định liệu khoản chi tiêu đó có chuyển hóa thành sản phẩm hay không — hay trở thành một câu chuyện cảnh báo về cái giá con người phải trả trong cuộc chạy đua AI.
Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.