ECB sẽ nâng lãi suất chủ chốt lên 2,75% khi xung đột Trung Đông thúc đẩy lạm phát

Ngân hàng Trung ương châu Âu sẽ tăng lãi suất chủ chốt vào thứ Năm lần đầu tiên trong ba năm, trở thành ngân hàng trung ương lớn đầu tiên thắt chặt chính sách để ứng phó với giá năng lượng tăng vọt từ xung đột Trung Đông.

ECB sẽ nâng lãi suất tiền gửi lên tới 2,75% từ mức 2% vào thứ Năm, theo dự báo của các nhà kinh tế, khi lạm phát hàng năm tăng tốc lên 3,2% trong tháng Năm — đây là lần tăng lãi suất đầu tiên của một ngân hàng trung ương lớn được kích hoạt bởi xung đột tại Trung Đông.

"Chúng tôi kỳ vọng ECB sẽ đạt được sự cân bằng tinh tế giữa việc không gọi đợt tăng này là đợt tăng 'một lần duy nhất' đồng thời cũng không công bố trước các đợt tăng tiếp theo," ông Carsten Brzeski, nhà kinh tế tại ING, cho biết. "Hãy gọi đây là một giọng điệu diều hâu nhẹ nhàng."

Nền kinh tế khu vực đồng euro đã suy giảm trong quý đầu tiên, khiến nó có nguy cơ rơi vào suy thoái, trong khi lạm phát hàng năm tăng lên 3,2% trong tháng Năm từ mức 1,9% trong tháng Hai, chủ yếu do chi phí năng lượng cao hơn. Doanh số bán lẻ giảm trong tháng Tư khi niềm tin người tiêu dùng suy giảm, và các khảo sát kinh doanh chỉ ra khả năng suy giảm trong quý hai. Đồng euro giao dịch trên 1,15 USD vào thứ Năm khi các nhà giao dịch định giá mức tăng lãi suất, theo dữ liệu từ FXStreet.

Quyết định lãi suất này là một bài kiểm tra xem ECB có thể kiểm soát các tác động lạm phát vòng hai từ cú sốc năng lượng mà không làm sâu sắc thêm suy thoái hay không. Cuộc họp báo của Chủ tịch Christine Lagarde sẽ được theo dõi chặt chẽ để tìm kiếm định hướng về việc liệu đây có phải là khởi đầu của một chu kỳ thắt chặt hay chỉ là một động thái đơn lẻ — OECD dự báo chỉ một lần tăng, trong khi hầu hết các nhà kinh tế kỳ vọng hai lần.

Cuộc Tranh Luận Về Lộ Trình Lãi Suất

Các nhà đầu tư thấy nhiều nhất là ba đợt tăng một phần tư điểm, điều này sẽ đưa lãi suất chủ chốt lên 2,75% từ mức 2%. Chu kỳ tăng lãi suất gần nhất của ECB kéo dài từ tháng 7/2022 đến tháng 9/2023 và thực hiện 10 lần tăng liên tiếp với tổng cộng 450 điểm cơ bản khi ngân hàng trung ương chống lại lạm phát hậu đại dịch. Chu kỳ đó kết thúc khi nền kinh tế suy yếu và lạm phát bắt đầu hạ nhiệt.

Lần này, cách tính toán đã khác. Sự gia tăng lạm phát đến từ phía cung — liên quan đến sự gián đoạn tại eo biển Hormuz và giá năng lượng — thay vì từ phía cầu. Các nhà hoạch định chính sách ngân hàng trung ương lo ngại rằng chi phí năng lượng cao hơn sẽ dẫn đến yêu cầu tăng lương và tạo ra các hiệu ứng vòng hai, mặc dù hầu hết các thỏa thuận tiền lương ở khu vực đồng euro được đàm phán vào đầu năm dương lịch và chưa có nhiều bằng chứng về sự lan truyền đó.

"Sau đó, cuộc tranh luận có thể nóng lên. Những lo ngại về tăng trưởng đang gia tăng," ông Simon Wells, nhà kinh tế tại HSBC, nhận xét về lộ trình sau động thái dự kiến vào thứ Năm.

Các Ngân Hàng Đồng Cấp Giữ Nguyên

Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) và Ngân hàng Trung ương Anh (BoE) sẽ tổ chức các cuộc họp chính sách vào cuối tháng này, nhưng không ngân hàng nào được dự báo sẽ tăng chi phí vay. Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) dự kiến sẽ tăng lãi suất vào ngày 16/6 khi các nhà hoạch định chính sách ngày càng lo ngại rằng xung đột sẽ đẩy nhanh lạm phát cơ bản.

Động thái của ECB khiến họ trở thành ngân hàng đầu tiên trong số các ngân hàng đồng cấp phản ứng với cú sốc năng lượng bằng chính sách thắt chặt hơn. Phần lớn phụ thuộc vào việc eo biển Hormuz sẽ bị phong tỏa trong bao lâu và giá năng lượng sẽ tăng cao đến đâu từ đây. Nếu xung đột sớm kết thúc, OECD dự báo ECB có thể đảo ngược đợt tăng lãi suất vào cuối năm 2026.

"Sẽ rất bất thường nếu ECB chỉ tăng lãi suất một lần, và điều đó có nguy cơ trông giống như một cử chỉ tượng trưng hơn là một phản ứng có ý nghĩa," ông Jack Allen-Reynolds, nhà kinh tế tại Capital Economics, nhận định.

ECB sẽ công bố các dự báo kinh tế mới cùng với quyết định này, dự kiến sẽ cho thấy lạm phát cao hơn và tăng trưởng yếu hơn so với các dự báo tháng Ba.

Bài viết này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin và không cấu thành lời khuyên đầu tư.